mag

Noticia

‘Arte Cisoria’, la biblia de los cuchillos

Daniel Roldán

 

Madrid Fusión Alimentos de España rinde homenaje al libro escrito por el marqués de Villena hace seiscientos años

El auditorio de Madrid Fusión Alimentos de España realizó un pequeño viaje en el tiempo para homenajear el arte de usar el cuchillo y a la persona que hace seis siglos puso negro sobre blanco. En septiembre de 1423, Enrique de Aragón, marqués de Villena, terminaba su ‘Arte Cistoria’, un libro sobre la manera de usar el cuchillo en la cocina. Puso el punto final a este ejemplar en Torralba (Cuenca).

«En el siglo XV la gente todavía comía con las manos y el tenedor se usaba muy poquito. Solo se usaba para viandas muy pringosas», explicó sobre el escenario Ana Vega Pérez de Arlucea, periodista gastronómica. «Había que comer con las manos y solo usaban tres dedos de la mano. Era muy importante que llegara en trozos menudos a la mesa, como hacen ahora los asiático para el uso de los palillos», apuntó esta buceadora en la historia de la comida, mientras el chef Javier Brichetto despeciaba un jabalí como se hacía en el siglo XV.

Enrique de Villena era un hombre muy culto y «sabía los secretos de los protocolos de Aragón y de Castilla». «Escribió 21 capítulos sobre todo los cuchillos, cómo se afilan y también sobre tenedores y brocas. Y explica cómo se puede cortar cualquier cosa que se comía en la Castilla del siglo XV: mucha caza, fruta y verduras y productos como langostas, atún e incluso delfines. No sabemos cómo se hacía pero sí qué se comía», añadió Vega. El monasterio de El Escorial custodia un ejemplar escrito por el marqués, comprado supuestamente por Felipe II para su colección particular. Fue un libro que estuvo oculto hasta que Antonio Marín lo imprimió por primera vez en 1766. Pasó otro siglo hasta que en 1879 Felipe Venicio Navarro volvió a imprimir el ‘Arte Cisoria’.

En este homenaje de Madrid Fusión también participó Alatz Bilbao, del restaurante Bakea (Mungia, Vizcaya) que reconstruyó dos cuchillos del siglo XV a través de los bocetos del libro gracias a sus conocimientos de su antiguo oficio: fue fresador antes que cocinero. «En Bakea trabajamos el acero en un taller familiar», apuntó, mientras le confesaba a Brichetto que uno de los dos cuchillos lo han usado para cortar calabaza. El chef argentino, por su parte, demostraba cómo se cortaba hace seis siglos. Se hacía al aire y no en una tabla como en la actualidad.

Partners

PROMOTORES INSTITUCIONALES

ALIMENTOS DE ESPAÑA TURESPAÑA MADRID DESTINO
ICEX FOODS WINES FROM SPAIN
COMUNIDAD DE MADRID

PATROCINADORES PRINCIPALES

Junta de Andalucía
BALFEGÓ COMUNIDAD DE MADRID. PRODUCTO CERTIFICADO MACC MAHOU-SAN MIGUEL
1001 SABORES, REGIÓN DE MURCIA REGIÓN DE MURCIA TENERIFE, DESPIERTA EMOCIONES
MAKRO
CAIXABANK ACEITE DE OLIVA ANDALUCÍA NH Collection Hotels & Resorts KITCHEN CONSULT

TERRITORIOS INVITADOS

SECRETARIA DE TURISMO DA PREFEITURA DA CIDADE DO RÍO DE JANEIRO ARAGÓN

PATROCINADORES / COLABORADORES

FUNDACIÓN ALICIA AQUANARIA Aves de España PromArgentina AVOLTA THE STATE TOURISM AGENCY F THE REPUBLIC OD AZERBAIJAN CHINA TASTE - Centro Cultural de China en Madrid AGRICULTURA BIODINAMICA ESPAÑA . DEMETER DIPUTACIÓN PROVINCIAL DE CÁDIZ Diputación Provincial de Huelva EMBAJADA DE JAPÓN GASTROLAB DE HERALDO MEDIA GROUP GEORGIA SABOREA GRAN CANARIA HOSTELERÍA DE ESPAÑA HOTEL HUERTO DEL CURA JUANITO BAKER ICC LA FINCA JIMÉNEZ BARBERO LE NOUVEAU CHEF MERCAMADRID NEGRINI FUNDACION OSBORNE RAÍZ CULINARIA-CASTILLA LA MANCHA Saborea Lanzarote - Cabildo de Lanzarote SANCHEZ ROMERO CARVAJAL JABUGO SILESTONE SQUARE Thermomix Cárnicas Trasacar TRITICUM JUST FOR BREAD LOVERS Turismo Centro de Portugal ZORZI

PATROCINADORES / COLABORADORES
MADRID FUSIÓN PASTRY

EL ALMENDRO AHUMADOS DOMINGUEZ Azerbaijan National Culinary Centre HUEVOS REDONDO ZUMOS JUVER SUPRACAFÉ CALIDAD PASCUAL TORRONS VICENS

PATROCINADORES / COLABORADORES
MADRID FUSIÓN THE WINE EDITION

ALTA PAVINA CALEÑA Denominación de Orgien Cangas EL MAJUELO WINE TRUCK FAMILIA FERNANDEZ RIVERA Bodegas FRONTAURA & VICTORIA VINOS D.O.P. JUMILLA LA CAPA CASA DE COMIDAS LA HOJA DE CARRASCO MARQUES DE CACERES Martin Codax DO NAVARRA PANADERIA ARTESANÍA OBANDO E HIJOS SL NORDFISH

Conoce al resto de expositores que formaron parte de
Madrid Fusión 2026

Expositores